Bày phòng khách khi nhà có trẻ nhỏ và người già

Hai bài trước nói bày phòng khách cho gọn mà vẫn có điểm nhìn, và đổi cách bày theo mùa. Bài này nói hoàn cảnh cụ thể: nhà có trẻ rất nhỏ, hoặc có người già, hoặc có cả hai.

Phòng khách là chỗ cả nhà dùng chung, nên nó phải hợp với người đi vững kém nhất trong nhà — chứ không phải hợp với ảnh trên mạng.

Lối đi là ưu tiên số một

• Một tuyến rộng, thẳng, không vật cản từ cửa vào tới chỗ ngồi và tới lối ra nhà vệ sinh.
• Đủ rộng cho người chống gậy hoặc người bế trẻ đi qua mà không phải nghiêng người.
• Không kê bàn nhỏ hay chậu cây giữa tuyến, kể cả khi nhìn đẹp.
• Dây điện không được băng ngang lối đi — đây là nguyên nhân vấp phổ biến nhất.
• Đi thử trong tối: tuyến đó phải đi được khi chưa bật đèn.

Thảm

1. Thảm mép cong lên là thứ gây vấp rất hay gặp với người lớn tuổi.
2. Dùng lớp lót chống trượt hoặc bỏ hẳn thảm ở tuyến đi chính.
3. Thảm nhỏ rải rác nguy hơn một tấm lớn cố định.
4. Kiểm mép thảm định kỳ, nhất là sau khi hút bụi hay dọn nhà.

Đồ dễ đổ và mép sắc

• Món nặng đặt thấp và sát trong, không đặt mép bàn hay mép kệ.
• Kệ cao phải neo vào tường nếu nhà có trẻ đang tập trèo — kệ đổ đè lên trẻ là tai nạn nặng.
• Bàn kính góc nhọn là thứ đáng cân nhắc bỏ trong vài năm trẻ còn nhỏ; nếu giữ thì bọc góc.
• Đồ trang trí bằng thuỷ tinh mỏng để lên cao hoặc cất tạm.
• Món có hạt nhỏ, mảnh rời thì cất — trẻ rất nhỏ cho mọi thứ vào miệng.

Chỗ ngồi cho người lớn tuổi

• Ghế cao vừa phải và có tay vịn — đứng lên từ sofa thấp là việc rất khó với nhiều người.
• Ghế chắc, không lún sâu; đệm quá mềm làm khó đứng dậy.
• Một ghế riêng quen thuộc đặt cố định, đừng đổi chỗ luôn.
• Gần chỗ ngồi có bàn nhỏ để nước, kính, điều khiển — đỡ phải đứng lên nhiều lần.
• Không đặt ghế quay lưng ra cửa nếu người đó nghe kém; họ sẽ giật mình khi có người vào.

Ánh sáng

• Sáng đều quan trọng hơn sáng mạnh: vùng tối xen vùng sáng làm mắt người lớn tuổi khó thích nghi.
• Không để nguồn sáng chói rọi thẳng vào chỗ ngồi quen.
• Công tắc ngay lối vào phòng, và nên có đèn báo mờ để tìm được trong tối.
• Chỗ có bậc hay đổi cốt nền phải sáng rõ — đây là chỗ ngã nhiều nhất trong nhà.

Chỗ cho trẻ chơi

1. Dành hẳn một góc thay vì để trẻ chơi khắp phòng — dọn cũng dễ hơn nhiều.
2. Đặt góc đó nhìn thấy từ bếp nếu được.
3. Một thùng đựng đồ chơi giải quyết phần lớn chuyện bừa bộn buổi tối.
4. Tránh đặt góc chơi ngay cạnh ghế của ông bà; va vào nhau là rủi ro cho cả hai phía.
5. Ổ điện trong tầm với phải có nắp che.

Khi có khách tới chơi

• Chừa chỗ đặt đồ cho khách: túi xách, mũ nón. Không có chỗ thì họ đặt xuống sàn, thành vật cản giữa lối đi.
• Ghế phụ cất gọn khi không dùng, đừng kê sẵn hết ra giữa phòng.
• Dọn đồ chơi trước khi khách tới — đây là thứ người lớn tuổi hay vấp phải nhất khi tới nhà có trẻ.
• Chỉ chỗ nhà vệ sinh ngay từ đầu, người lớn tuổi ngại hỏi.

Xem lại mỗi năm

• Nhà thay đổi thì cách bày cũng phải đổi: trẻ lớn lên, người già yếu dần.
• Trẻ biết trèo là một mốc — lúc đó mọi thứ trong tầm trèo đều phải tính lại.
• Người nhà bắt đầu dùng gậy hay khung tập đi cũng là mốc: lối đi cần rộng hơn hẳn.
• Đi một vòng quanh phòng mỗi năm và tự hỏi chỗ nào mình đang phải né.

Vẫn giữ được phần đẹp

• Bày lên cao thay vì bỏ hết — mảng tường và kệ cao vẫn là chỗ trưng bày tốt.
• Ít món mà chọn kỹ hợp hoàn cảnh này hơn nhiều món nhỏ.
• Tranh và đồ treo thay được phần lớn đồ để bàn, mà không ai vướng phải.
• Cất tạm không phải là bỏ: ghi nhãn hộp, vài năm sau lấy ra bày lại.

Nói với người trong nhà

• Hỏi người lớn tuổi thấy chỗ nào khó đi — họ biết rõ hơn mình đoán, nhưng thường không tự nói.
• Đổi xong thì báo cho mọi người: người quen vị trí đồ đạc mà bị đổi bất ngờ cũng dễ vấp.
• Ngã ở người lớn tuổi là chuyện nghiêm trọng — ai từng ngã thì nên đi khám, và nên hỏi bác sĩ về nguyên nhân chứ đừng chỉ sắp lại phòng.

Bày cho an toàn không có nghĩa là bày cho xấu. Phần lớn việc chỉ là dời vài món và dọn một tuyến đi — làm một buổi chiều là xong.

Câu hỏi thường gặp